Geef je over …

Het is wereldwijd de zevende meest voorkomende fobie. Minstens 115.000 Nederlanders en Belgen lijden eraan. EMETOFOBIE; dat is de wetenschappelijke term voor een Braakfobie.
Het is een extreme en irrationele angst voor overgeven. Tuurlijk, niemand vind het leuk om over te geven, dat vinden de meeste mensen vreselijk. Maar wat maakt het verschil tussen het vreselijk vinden en een Emetofoob zijn?

Net als bij andere fobieën probeer je uit de weg te gaan datgene waar je bang voor bent. In het geval van een Emetofoob zijn dat; bacteriën, virussen en … eten. Zo’n beetje ieder aspect van ons dagelijks leven. Want laten we welzijn, het krioelt van de bacteriën en virussen – iets waar we ons na de COVID pandemie allemaal pijnlijk bewust van zijn geworden – en zonder eten en drinken gaan we gewoon hartstikke dood.
Dus het compleet vermijden van wat braakangst aanjaagt is onmogelijk. Er leven dus 115.000 mensen dag in dag uit met deze angst. Een fobie waarvan ik pas sinds 3 jaar weet dat het een naam heeft; Emetofobie.
Een fobie waar ik zelf al 41 jaar aan lijd en onder lijd …

Ik heb het sinds mijn twaalfde jaar, en altijd gedacht dat ik de enige was. Ik kende werkelijk niemand die de angst voor overgeven zo heftig had als ik. Inmiddels ‘ken’ ik er 901, virtueel althans. Het zijn de leden van de EMETOFOBIE PRAATGROEP NL/BE op Facebook. Daar ben ik vorig jaar lid van geworden. Toen ik de eerste berichten las was ik compleet aangeslagen. Ik had geen idee dat ik zoveel lotgenoten heb die er net zo zwaar en soms zelfs nog zwaarder onder lijden.
Echter, wat mij het meest verontruste was dat er van de 901 leden maar één handjevol mannen bij zat. Al scrollend tuurde ik in de ogen van honderden, veelal jonge vrouwen, met name opvallende (en) mooie creaturen. Stuk voor stuk. De gemene deler van deze vrouwen had ik al snel in de smiezen …
een laag zelfbeeld. Onzeker over alles, hun uiterlijk, hun moederschap en relaties (dit laatste vaak als gevolg van de stoornis). Duidelijk is het mij, na veel interactie met deze vrouwen, dat het verlies van controle de onderliggende oorzaak is van deze fobie.

Zoals bij alle stoornissen heb je gradaties. Niet alle angsten komen uit hetzelfde uh … teiltje zeg maar. De ene is bang om een ander te zien braken, de ander om zelf te braken en een ander heeft angst voor beide. In mijn geval heb ik met name angst om zelf over te geven. Als een ander overgeeft kan ik daar wel tegen. Een dronkenmans of peuter spuugje, ruim ik met gemak op. Echter als het gaat om buikgriep, sla ik op tilt. Volledig!

Dus, hoe gaat dat nu in de praktijk, leven met Emetofobie? In mijn geval heb ik een gezin, bestaande uit mijn vriend en onze tienerdochter. Beide zijn zeer reislustig, avontuurlijk en emotioneel onbekommerd. Wij hebben een agenda vol met vakanties, feestjes, festivals en concerten. Mijn twee grote angsten zijn voedselvergiftiging en buikgriep. Er zijn jaren geweest dat ik hierdoor niet meer op vakantie durfde. Ik wilde mijn gezin daar niet de dupe van laten worden dus die gingen samen op pad. Ik bleef dan achter en kwijnde weg van verdriet bij de tientallen vrolijke en zonnige kiekjes die ik dagelijks kreeg. Sinds ruim drie jaar durf ik ook weer, mede dankzij het vertrouwen wat mijn partner mij nu geeft.
Dat heeft hij moeten leren, om daar mee om te gaan. Dat heeft hij willen leren, voor mij, voor ons.
Daarom heb ik recent Krakow, Kreta, Frankrijk, Curaçao en Sicilië samen met hun kunnen bezoeken, én van kunnen genieten.
Toch, word ik voor en tijdens deze reizen zeer geregeld geteisterd door heftige angst- en paniekaanvallen. Vanzelfsprekend is het dus niet, word het ook nooit …

Doch, vakanties is ‘relatief’ gezien nog een luxe probleem. Want, eten, dat moet, iedere dag opnieuw. Dat lukt mij nu ook, redelijk. Ook hierin bevind ik mij nu in een betere periode. Het lukt mij redelijk omdat ik controle probeer te houden. Ik kijk goed naar de data als ik boodschappen doe; ik ruik aan alles voordat het de pan of mijn mond ingaat; ik eet buiten de deur geen vlees of vis; ik vermijd sowieso vlees, vis en ei als het rauw is; ik eet geen hele grote porties; ik was altijd voor het eten (bereiden) mijn handen of gebruik een desinfecterende handgel … schaamteloos nu na COVID 😊
Dat laatste doet ook mijn gezin voor mij, omdat ze weten dat het mij rust geeft. Kleine moeite, groot plezier zeg maar. Op deze manier kunnen we samen veel ondernemen, en eten we ook geregeld weer in restaurants. Weer ja, ook dit heb ik jaren niet gedurfd.
Nu is het mijn misfortuin dat ik naast de Emetofobie belast ben met een PDS syndroom, een prikkelbare darm. Dat betekent dat ik geregeld wordt geteisterd met plotselinge aanvallen van diarree, soms gepaard met misselijkheid. Plots, en dus kan dit overal gebeuren. Evenredig niet helpend in mijn angst om dingen te ondernemen, of überhaupt vat te krijgen op deze fobie.

Echter is buikgriep voor mij, en voor die 901 virtuele lotgenoten, de grootste uitdaging. De angst voor buikgriep is een allesoverheersende. Toch wil ik niet (meer) geïsoleerd leven en bevind ik mij daarom geregeld tussen grote groepen mensen. Openbare toiletten zijn voor mij dan een werkelijke nachtmerrie en ik squat wat af hangend boven de pot. Toch beleef ik al squattend, handen wassend en deurkruk vermijdend mooie avonturen. Ik houd verrassend genoeg wel van een drankje of wat, dus die vermijd ik geenszins. Maar dan, och dan, the day after … misselijk als wat, zweer ik hoog en laag; ‘nooit weer!’ Dat doe ik dan ook … tot aan de volgende keer!
Ondanks dat ík buikgriep wil vermijden als de pest, deelt mijn gezin die angst (gelukkig) niet. Zeker onze schoolgaande dochter wordt er vaak ongewenst aan blootgesteld. Een paar maanden geleden had zij er één te pakken, een lelijke ook. De uit twee kanten variant, mijn grootste nachtmerrie. De paniek is dan verpletterend, het neemt mij bijna totaal over. Bijna zeg ik, want de paniek dringt niet door tot mijn moederlijke, instinctieve verantwoordelijkheidsgevoel. Dus ik zit naast mijn meisje, houd haar haar of hand vast, streel haar rug, puf mee, ruim haar spuug op, boen de wc. Ik maak theetjes en beschuitjes en wijk werkelijk geen seconde langer dan nodig, van haar zijde totdat ze weer beter is.
Nadien, slaat de paniek bij mij wel volledig toe en begint de incubatietijd strijd. De eerste minimaal drie dagen durf ik amper te eten. Onder het motto, wat er niet inzit, hoeft er ook niet uit. Ik slaap niet van de angst en maak geen afspraken ver buiten de deur. Na ongeveer vijf dagen en zelf niet ziek geworden, adem ik een beetje uit en vang weer, zo goed en kwaad, aan met leven.

Dit geldt voor mij, maar niet voor vele van mijn 901 virtuele lotgenoten. Daar zitten vrouwen tussen die geen kinderen durven te krijgen omdat ze te bang zijn voor de misselijkheid en/of braken tijdens de zwangerschap. Die bang zijn dat hun kinderen van alles oplopen op school. Die niet voor hun kinderen durven te zorgen bij buikgriep en ze aan hun lot over laten, of hun partner of oma het laten overnemen. Die niet op vakantie durven, niet uit eten durven …. Maar het meest schrijnende, die het bijna allemaal niet durven te vertellen aan hun omgeving.
De schaamte voor deze fobie is groot. Daarom heb ik het 38 jaar nagenoeg alleen gedragen. Daarom hebben veel mensen mij verkeerd beoordeeld, veroordeeld, onheus bejegend.
‘Of ik anorexia of een andere eetstoornis heb? Je moet eens normaal gaan eten. Je moet een beetje voller worden, staat je beter. Je moet je niet zo aanstellen. Wat een achterlijk wijf! Helemaal gek is ze!’

Gek. Ja, dat ben ik inderdaad volgens de definitie van Wikipedia: iemand die een psychische aandoening heeft.
Als je mijn introductie pagina hebt gelezen, ikke, dan weet je dat ik maar liefst negen vastgestelde diagnoses heb.
Buiten het aangeboren ADHD om, is de rest een direct gevolg van mijn buitengewoon, onveilige opvoeding.
Controle houden door dwangmatigheid staat daarom centraal. Zo houd ik vat op mijn leven. Een leven wat ik ondanks mijn angsten toch zo ‘normaal’ als mogelijk probeer te leiden … met mijn gezin, mijn familie en vrienden, met andere mensen. Ik, en vele met mij.
Dus, de volgende keer als, raar, gek, idioot, achterlijk of woorden van gelijke strekking de veilige omgeving van je brein via je mond willen verlaten, om als een mokerslag te hakken in de kwetsbare psyche van je medemens … denk even na. Adem in en houd je klep dicht!!!!
Wees maar gewoon dankbaar dat jij er zelf geen last van hebt …